Premiera ebooka „Dyniowa jesień”: 36 przepisów z dynią za 34,90 zł Zobacz ebook

Co zrobić z dyni? 11 pomysłów z przepisami

Opublikowano: Zaktualizowano: Czas czytania: ok. 8 min

Co zrobić z dyni, kiedy na blacie leży cała hokkaido albo pół wielkiej dyni z targu? Upiec ją od razu całą, w kawałkach: ze średniej dyni (ok. 1,5 kg) zostaje ok. 900-1000 g puree, z którego w kilka minut zrobisz zupę, sos do makaronu czy owsiankę. Poniżej 11 pomysłów z gramaturą.

Dynia ma tylko 1-1,7 g białka na 100 g, dlatego w daniach obiadowych zawsze jest produkt białkowy, a przy przepisach podaję orientacyjną ilość białka na porcję.

Kaja Komczyńska

Kaja Komczyńska, dietetyk kliniczny (absolwentka UMed we Wrocławiu)
Artykuł oparty na wytycznych i badaniach naukowych - lista źródeł na końcu. O autorce

Pieczone półksiężyce dyni hokkaido ze skórką na blasze
Jedna upieczona dynia to baza do zupy, sosu, owsianki i pasty na kanapki. Fot. Monika Grabkowska / Unsplash

Która dynia do czego

OdmianaMiąższNajlepiej doSkórka
Hokkaidogęsty, słodkipieczenia, puree, placuszków, ciast, hummusujadalna po upieczeniu
Piżmowa (butternut)kremowy, gładki, mało włókiensosów, kaszotto, curry, zupdo obrania obieraczką
Duża dynia z targuwodnisty, łagodnyzup, a po odparowaniu - wypiekówgruba, do obrania

Kaloryczność odmian to ok. 25-45 kcal na 100 g. Wartości odżywcze porównuję w artykule dynia - kalorie i wartości odżywcze.

Pomysł 1: upiecz dynię i zrób puree na zapas

  1. Umyj dynię i odetnij oba końce, żeby stała stabilnie na desce.
  2. Przekrój ją na pół i łyżką wybierz pestki z włóknami. Spróbuj odrobiny surowego miąższu i wypluj: jeśli jest gorzki, wyrzuć całą dynię, bo gorzkich związków nie usuwa gotowanie (ANSES).
  3. Piżmową i dużą dynię obierz, hokkaido zostaw ze skórką. Pokrój w kostkę lub łódki grubości 2-3 cm i rozłóż w jednej warstwie na blasze z papierem.
  4. Piecz w 200°C (termoobieg 190°C) 25-35 minut, aż widelec wejdzie bez oporu. Dynię na puree i do słodkich przepisów piecz bez soli i oliwy.
  5. Zmiksuj ciepłą dynię na gładko. Wodniste puree odparuj 5-10 minut w garnku na małym ogniu, często mieszając.

Po obraniu, wydrążeniu i upieczeniu lub ugotowaniu zostaje ok. 60-70% wyjściowej masy dyni. Średnia dynia waży ok. 1,5 kg, więc wyjdzie z niej ok. 900-1000 g puree. Wynik zależy od wielkości dyni, zawartości wody i sposobu obróbki.

Upieczoną dynię i puree trzymaj w zamkniętym pojemniku w lodówce 3-4 dni. Na dłużej zamroź puree płasko w woreczkach po 100-150 g albo w foremce do lodu. Najlepszą jakość zachowa przez 3-4 miesiące, a rozmrażać je najbezpieczniej w lodówce (USDA FSIS).

Nie wekuj puree z dyni w słoikach. National Center for Home Food Preservation odradza domowe wekowanie rozdrobnionej dyni: ma niską kwasowość, a pH i gęstość są tak zmienne, że nie da się ustalić obróbki, po której na pewno nie przetrwa Clostridium botulinum. Na dłużej zostaje zamrażarka.

Jak zrobić z dyni sycący posiłek

Dynia daje objętość, kolor i trochę błonnika, ale bardzo mało białka, a białko zwykle syci bardziej niż węglowodany i tłuszcze (Paddon-Jones i in., 2008). W obiedzie celuj w ok. 20-30 g białka (praktyczna wskazówka, nie norma), np.:

  • 50 g suchej czerwonej soczewicy - ok. 12 g białka,
  • 240 g ciecierzycy z puszki (po odsączeniu) - ok. 17 g,
  • 2 jajka L - ok. 13 g,
  • 125 g surowej piersi z kurczaka - ok. 28 g,
  • 150 g tofu - ok. 18-26 g, zależnie od producenta.

Przy insulinooporności pamiętaj, że dynia też dostarcza węglowodanów: 200 g miąższu to ok. 1-2 wymienników węglowodanowych (WW). Gdy w daniu jest też kasza czy makaron, uwzględnij obie porcje.

Co zrobić z dyni na obiad

2. Zupa krem z dyni z czerwoną soczewicą

Na 4 porcje (ok. 18 g białka w porcji z dodatkami): 800 g dyni hokkaido lub piżmowej po wydrążeniu, 1 cebula (120 g), 2 ząbki czosnku, 100 g czerwonej soczewicy, 1 łyżka oliwy, 1 l bulionu warzywnego lub wody, 1 łyżeczka curry albo 1/2 łyżeczki kuminu, sok z 1/2 cytryny, sól, pieprz. Do podania: 200 g skyru naturalnego, 40 g pestek dyni.

  1. Na oliwie zeszklij pokrojoną cebulę (5 minut), pod koniec dodaj czosnek.
  2. Dorzuć dynię w kostce 2 cm, przyprawę i opłukaną soczewicę, zalej bulionem.
  3. Gotuj pod przykryciem ok. 20 minut, aż dynia i soczewica będą miękkie.
  4. Zmiksuj na gładko, dopraw solą, pieprzem i sokiem z cytryny. Zbyt gęstą zupę rozrzedź wodą.
  5. Podawaj z łyżką skyru i pestkami.
Zupa krem z dyni z jogurtem i pestkami w glinianej misce
Zupa krem z soczewicą i łyżką skyru to sycący obiad z dużą porcją dyni. Fot. Monika Borys / Unsplash

3. Pieczona dynia z ciecierzycą i fetą

Na 2 porcje (ok. 26 g białka w porcji): 600 g hokkaido po wydrążeniu, 240 g ciecierzycy z puszki po odsączeniu, 1 czerwona cebula, 1 łyżka oliwy, 1 łyżeczka wędzonej papryki, 1/2 łyżeczki kuminu, sól, 60 g fety, 40 g rukoli, 15 g pestek. Sos: 100 g skyru, 1 łyżeczka tahini, 1 łyżka soku z cytryny, szczypta soli.

  1. Rozgrzej piekarnik do 200°C (termoobieg 190°C).
  2. Dynię pokrój w łódki grubości 2 cm, cebulę w ósemki, ciecierzycę osusz ręcznikiem.
  3. Wymieszaj wszystko na blasze z oliwą i przyprawami, rozłóż w jednej warstwie i piecz 25-30 minut, w połowie przemieszaj.
  4. Wymieszaj składniki sosu. Dynię podaj na rukoli z pokruszoną fetą, pestkami i sosem.

4. Makaron w kremowym sosie dyniowym z ricottą

Na 2 porcje (ok. 22 g białka w porcji): 160 g suchego makaronu pełnoziarnistego, 300 g puree z pieczonej dyni (najlepiej piżmowej), 1 łyżka oliwy, 1 ząbek czosnku, 6 listków świeżej szałwii lub 1/2 łyżeczki suszonej, 125 g ricotty, 20 g parmezanu, szczypta gałki muszkatołowej, sól, pieprz.

  1. Ugotuj makaron al dente według opakowania i odlej szklankę wody z gotowania.
  2. Na oliwie podsmaż posiekany czosnek i szałwię przez minutę.
  3. Dodaj puree, ricottę i ok. 100 ml wody z makaronu. Podgrzewaj 2-3 minuty, mieszając.
  4. Dopraw i wymieszaj z makaronem. Za gęsty sos rozrzedź wodą z makaronu, na koniec posyp startym parmezanem.

5. Kaszotto z pęczakiem i dynią

Na 2 porcje (ok. 19 g białka w porcji): 120 g kaszy pęczak, 350 g dyni piżmowej lub hokkaido w kostce 1-1,5 cm, 1 cebula, 1 łyżka oliwy, 600-700 ml gorącego bulionu warzywnego, 1 łyżeczka suszonego tymianku, 40 g parmezanu, 20 g pestek dyni, sok z 1/2 cytryny, pieprz.

  1. Na oliwie zeszklij posiekaną cebulę (5 minut). Dodaj opłukany pęczak i mieszaj 1-2 minuty.
  2. Dorzuć dynię i tymianek, wlej ok. 1/3 bulionu.
  3. Gotuj na małym ogniu 30-40 minut (zależnie od kaszy), często mieszając i dolewając bulionu, gdy kasza go wchłonie.
  4. Gdy pęczak jest miękki, ale sprężysty, wmieszaj starty parmezan i sok z cytryny, dopraw pieprzem.
  5. Posyp pestkami uprażonymi na suchej patelni.

6. Curry z dynią i kurczakiem

Na 2 porcje (ok. 38 g białka w porcji z ryżem): 250 g piersi z kurczaka, 400 g dyni w kostce 2 cm, 1 cebula, 2 ząbki czosnku, 1 łyżeczka startego imbiru, 1 łyżka pasty curry lub 2 łyżeczki curry w proszku, 200 ml mleczka kokosowego, 100 ml wody, 100 g szpinaku, 1 łyżeczka oleju, sok z 1/2 limonki, sól. Do podania: 120 g suchego ryżu basmati.

  1. Kurczaka pokrój w kostkę 2 cm, obsmaż na oleju 4-5 minut i odłóż.
  2. Na tej samej patelni podsmaż cebulę (4 minuty), potem czosnek, imbir i curry (minutę).
  3. Dodaj dynię, mleczko kokosowe i wodę. Duś pod przykryciem ok. 15 minut, aż dynia zmięknie.
  4. Włóż kurczaka z powrotem i gotuj jeszcze 5 minut, aż mięso będzie w środku całkiem białe.
  5. Wmieszaj szpinak, a gdy zwiędnie, dopraw solą i sokiem z limonki.

Wersja wege: 200 g tofu zamiast kurczaka, dodane razem z dynią.

Dynia na śniadanie

7. Owsianka dyniowa ze skyrem

Na 1 porcję (ok. 30 g białka): 40 g płatków owsianych górskich, 200 ml mleka 2% lub napoju sojowego, 80 g puree z dyni, 1/2 łyżeczki cynamonu, szczypta imbiru i gałki muszkatołowej, 150 g skyru naturalnego, 10 g orzechów włoskich.

  1. Płatki zagotuj z mlekiem i gotuj 4-5 minut, mieszając.
  2. Wmieszaj puree i przyprawy, podgrzej jeszcze minutę.
  3. Zdejmij z ognia, wmieszaj połowę skyru, resztę nałóż na wierzch i posyp posiekanymi orzechami.

8. Placuszki dyniowe

Na 2 porcje, ok. 10 sztuk (ok. 24 g białka w porcji ze skyrem): 200 g gęstego puree z dyni, 2 jajka L, 80 g mąki orkiszowej pełnoziarnistej, 1 łyżeczka proszku do pieczenia, 1 łyżeczka cynamonu, szczypta soli, 2 łyżeczki oleju rzepakowego. Do podania: 200 g skyru, 1 gruszka lub jabłko.

  1. Wymieszaj puree z jajkami, dodaj mąkę, proszek, cynamon i sól.
  2. Ciasto powinno mieć konsystencję gęstej śmietany. Jeśli się rozlewa, dosyp 1-2 łyżki mąki.
  3. Rozgrzej patelnię z powłoką nieprzywierającą i posmaruj ją cienko olejem.
  4. Nakładaj ciasto łyżką i smaż na średnim ogniu 2-3 minuty z każdej strony.

Pasta, wypiek i przekąska

9. Hummus dyniowy

Na ok. 550 g: 240 g ciecierzycy z puszki po odsączeniu, 200 g pieczonej dyni, 40 g tahini, 2 łyżki soku z cytryny, 1 mały ząbek czosnku, 1/2 łyżeczki kuminu, 1/2 łyżeczki wędzonej papryki, 1 łyżka oliwy, sól, 2-4 łyżki zimnej wody lub zalewy z ciecierzycy.

  1. Zmiksuj wszystko oprócz wody przez 2-3 minuty, zgarniając masę ze ścianek.
  2. Dolewaj wodę po łyżce, aż hummus będzie gładki i kremowy.
  3. Dopraw solą i cytryną. W lodówce przechowuj do 4 dni.

10. Chlebek dyniowy z orzechami

Na keksówkę 25 × 11 cm, 12 kromek (ok. 175 kcal i ok. 7 g dodanego cukru w kromce): 250 g gęstego puree z dyni, 2 jajka, 60 ml oleju rzepakowego, 80 g cukru, 200 g mąki pszennej pełnoziarnistej lub orkiszowej, 1 łyżeczka proszku do pieczenia, 1/2 łyżeczki sody, 2 łyżeczki cynamonu, 1/2 łyżeczki imbiru, szczypta gałki i soli, 50 g orzechów włoskich.

  1. Rozgrzej piekarnik do 175°C (góra-dół), keksówkę wyłóż papierem.
  2. W misce wymieszaj trzepaczką puree, jajka, olej i cukier.
  3. Osobno połącz mąkę, proszek, sodę, przyprawy i sól. Wsyp do mokrych składników, mieszaj łyżką tylko do połączenia i dodaj posiekane orzechy.
  4. Piecz 50-60 minut, do suchego patyczka. Jeśli wierzch szybko się rumieni, po 35 minutach przykryj go folią.
  5. Studź 15 minut w formie, potem na kratce.

11. Pieczone pestki dyni

Składniki: pestki z 1 dyni, 1/2 łyżeczki oleju na każde 50 g pestek, szczypta soli, opcjonalnie wędzona papryka lub curry.

  1. Pestki z włóknami wrzuć do miski z wodą, oddziel palcami, odcedź i opłucz.
  2. Dokładnie osusz je ręcznikiem, wymieszaj z olejem, solą i przyprawami.
  3. Rozłóż w jednej warstwie i piecz w 160°C 20-30 minut, mieszając co 10 minut, aż będą suche i lekko złote.
  4. Wystudź na blasze - stygnąc, zrobią się bardziej chrupiące.

Pestki z hokkaido czy piżmowej je się razem z łupiną. Małym dzieciom ich nie podawaj, bo grożą zadławieniem (CDC).

Najczęstsze pytania

Czy skórkę dyni hokkaido się je?

Tak. Po upieczeniu lub ugotowaniu mięknie, więc wystarczy dynię dobrze umyć. W zupie krem zmiksuje się na gładko. Skórkę piżmowej i dużych dyń lepiej obrać, bo zostaje twarda.

Czy można zamrozić surową dynię?

Można. Pokrój ją w kostkę, zamroź rozłożoną na tacy, a potem przesyp do woreczka. Po rozmrożeniu będzie miękka i wodnista, więc lepiej sprawdzi się w zupie, curry czy puree niż w pieczeniu w kawałkach.

Ile wytrzymuje zupa dyniowa w lodówce?

3-4 dni w zamkniętym pojemniku, pod warunkiem że schłodzisz ją w ciągu 2 godzin od ugotowania (USDA FSIS). Na dłużej zamroź zupę bez dodatków, a skyr, jogurt czy pestki dodawaj przy podaniu.

Czy dynię z Halloween można zjeść?

Dużą dynię kupioną jako warzywo możesz ugotować, zanim ją wydrążysz i ozdobisz, ale bywa wodnista i mało słodka. Nie jedz dyni, która po wycięciu stała kilka dni w temperaturze pokojowej, ani małych, kolorowych dyń ozdobnych (ANSES). Jeśli miąższ jest gorzki, wyrzuć go.

Lista badań przed wizytą - PDF za zapis

Zapisz się do newslettera, a wyślę Ci listę badań do wydruku: co warto mieć na pierwszej konsultacji i jak się do niej przygotować. Potem: nowe artykuły, przepisy oraz informacje o moich ebookach i konsultacjach.

Zapis potwierdzasz linkiem z e-maila - lista przyjdzie zaraz po potwierdzeniu. Wypisujesz się jednym kliknięciem. Administratorem danych jestem ja, Kaja Komczyńska; newsletter wysyłam przez MailerLite. Szczegóły w polityce prywatności.

Źródła

  1. U.S. Department of Agriculture, Agricultural Research Service. Pumpkin, raw (FDC ID 168448). FoodData Central, SR Legacy (2019)
  2. U.S. Department of Agriculture, Agricultural Research Service. FoodData Central, SR Legacy: lentils, raw (172420); chickpeas, canned, drained solids (173800); egg, whole, raw (171287); chicken breast, raw (171077); tofu, firm (172475). FoodData Central (2019)
  3. ANSES. Beware of inedible gourds!. Agence nationale de sécurité sanitaire de l’alimentation, de l’environnement et du travail (2019)
  4. U.S. Department of Agriculture, Food Safety and Inspection Service. Leftovers and Food Safety. USDA FSIS (2020)
  5. National Center for Home Food Preservation. Beware: Pumpkin Butter. University of Georgia, NCHFP (2012)
  6. Paddon-Jones D i in. Protein, weight management, and satiety. The American Journal of Clinical Nutrition (2008)
  7. Centers for Disease Control and Prevention. Choking Hazards. CDC, Infant and Toddler Nutrition (2026)

Artykuł ma charakter edukacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady lekarza ani dietetyka. Diagnozę i decyzje o leczeniu podejmuj z lekarzem.

Pliki cookie

Za Twoją zgodą włączę statystyki (Google Analytics) i marketing (piksel Meta, Google). Dzięki nim wiem, które treści są przydatne, a reklamy trafiają do osób, które szukają pomocy dietetyka. Bez zgody zapisuję tylko to, co niezbędne. Zgodę możesz w każdej chwili wycofać w stopce, a szczegóły są w polityce prywatności.